< Terug naar de kaart

Kazernes van Elsene - Usquare

Zicht op de politiekazerne vanaf het station van Etterbeek (begin van de 20ste eeuw)
Zicht op de politiekazerne vanaf het station van Etterbeek (begin van de 20ste eeuw)
© collection Bruciel / belfius
Zicht op de politiekazerne vanaf de Kroonlaan (jaren
Zicht op de politiekazerne vanaf de Kroonlaan (jaren '30)
© collection Bruciel / belfius
Raad van Eer (begin van de 20e eeuw)
Raad van Eer (begin van de 20e eeuw)
 
Zicht op het hoofdgebouw A vanaf de Raad van Eer (2017)
Zicht op het hoofdgebouw A vanaf de Raad van Eer (2017)
 
Zicht op de eetzaal van de onderofficieren vanaf de binnenkant van de kazerne (2017)
Zicht op de eetzaal van de onderofficieren vanaf de binnenkant van de kazerne (2017)
 

Usquare, de site van de Kazernes van Elsene ligt in de buurt van de campussen van de Université libre de Bruxelles (ULB) en de Vrije Universiteit Brussel (VUB), op het kruispunt van belangrijke lijnen van het openbaar vervoer. De site bezit een groot reconversiepotentieel dat zich leent om er een open, gemengde, universitaire en internationale wijk te ontwikkelen.

Als gevolg van de geplande verhuizing van de federale politie komen de Kazernes van Elsene geleidelijk leeg te staan. Eind 2017 koopt het Brussels Hoofdstedelijk Gewest deze site met een oppervlakte van ca. 44.000 m².

De Algemene Beleidsverklaring (2014) wil een internationale studentenwijk ontwikkelen op het terrein van deze voormalige rijkswachtschool.

Conclusies van het terreinonderzoek

In 2015 voerden de bureaus MSA, Idea Consult en Origin van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest een studie uit naar de reconversie van de Kazernes van Elsene. Deze studie wees op de complexiteit van het stadsweefsel en onderstreepte de noodzaak om de plannen aan te vullen met gezinswoningen en activiteiten in de openbare ruimte. Tegelijk werd het internationale potentieel op het vlak van uitwisselingen in de nieuwe wijk in de kijker gezet.

De definitiestudie evalueerde ook de haalbaarheid om er studenten- en gezinswoningen, onderzoekscentra, spin-offs, handelszaken en kantoren te vestigen. Tegelijk moet deze nieuwe wijk geïntegreerd worden in de omliggende wijken en moet het erfgoedkarakter ervan bewaard blijven.

Gebaseerd op de studie werd voorgesteld om het binnenplein van de Kazernes een centrale plaats te geven in het project waar verschillende functies samenvloeien volgens het ‘social court’-model. Rond deze binnenplaats komt een gemeenschappelijke gedeelde infrastructuur met onder andere:

  • universitaire voorzieningen in de oude manege en langs de Generaal Jacqueslaan,
  • een onderzoeksincubator,
  • horecazaken.

Het plan voorziet in een gemengde ontwikkeling van de site met ca. 650 studentenwoningen en nieuwe residentiële gebouwen (ca. 200 gezinswoningen).

Een project van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO)

De herbestemming van de Kazernes van Elsene maakt deel uit van de EFRO-projecten voor de periode 2014-2020 in het Brusselse Gewest. De financiële ondersteuning van het EFRO zal dienen om deze erfgoedgebouwen om te vormen tot duurzame woningen. Het totaalbedrag van 11,8 miljoen euro wordt toegewezen aan de ULB en de VUB die zich hebben verenigd in de BUA (Brussels University Alliance).

Strategische doelstellingen ontwikkelen 

De tijdelijke vereniging BUUR-Idea Consult werd in de lente van 2017 aangewezen om het Richtplan van aanleg (RPA) van het project opstellen. Dit stadsplanningsinstrument zet de intenties om in concrete plannen om de nodige toelatingen voor de werken te verkrijgen. Het studiebureau Aries stelt het milieueffectenrapport (MER) op. De ontwerpen van RPA en MER zullen aan een openbaar onderzoek onderworpen worden tegen eind 2017.

In afwachting van de definitieve planning worden er in de Kazernes van Elsene activiteiten georganiseerd die een voorproefje bieden van de toekomstige bestemming van de site en van de ontwikkeling van deze nieuwe wijk.

Timing

Begin 2018 : Aankoop van de site door het BrusselsGewest

Begin 2018 : Het ontwerp van RPA wordt in 1ste lezing voorgesteld aan de Brusselse Hoofdstedelijke Regering

2018 : Begin van het overgangsbeheer van de site

2018 : Definitieve goedkeuring van het RPA, start van de uitvoering

2023 : Voltooiing van het EFRO-project

Burgerbevraging

perspective.brussels heeft een proces voor burgerparticipatie gelanceerd als informatiebron voor het inrichtingsplan van de strategische pool Usquare, met behulp van de expertise van de inwoners en gebruikers van de wijk.

Een eerste informatievergadering voor het publiek vond plaats op woensdag 13 december 2017; een honderdtal omwonenden heeft eraan deelgenomen. De gemeente Elsene, perspective.brussels, de universiteiten en de MSI hebben een stand van zaken gegeven van de ideeën die voor deze site wordt ontwikkeld (presentatie hier beschikbaar in frans) en de avond werd afgerond met een vraag- en antwoordsessie met de burgers.

De twee volgende momenten vonden plaats in het kader van de week van de grote stadsprojecten (4-11 juni 2018):

Conform aan het artikel 3§4 van het besluit van 3 mei 2018 betreffende het informatie en participatieproces voor het publiek voorafgaand aan de uitwerking van een ontwerp van richtplan van aanleg, werden de verslagen van de gehouden gesprekken op 4 juni 2018 en 5 juni 2018 gepubliceerd op de website van perspective (ten laatste 15 dagen na de vermelde vergadering). 

Meer informatie over de week van de grote stadsprojecten.

Projecthoudster
Milène
Deneubourg
Projecthouder
Géraud
Bonhomme